Naverok

Şêx Şemseddînê Exlatî (1588-1674) ji ber ku hevçaxekî Melayê Cizîrî (1565-1640) ye û ji ber ku helbesta wî jî wek a Melayê Cizîrî

xwedî emrekî 400 salî ye ji bo wêjeya kurdî navekî girîng e.
Lê ya ku Exlatî û helbesta wî girîng dike ne bi tenê temendirêjiya helbesta wî û hatina wî ya ji nifşê Melayê Cizîrî ye,
herwiha heta mirov bêje bes “balkêşî”ya poetîkaya wî ye jî. Exlatî “dengekî din” e, ew “ecêbek” e, ew “ecêbeke giran” e.
Exlatî li ser heywanan, li ser ker, mişk, keftar, kund, bilbil, şêr û hwd ajalan bi awayekî sembolîk helbest nivîsîne; ev,

“şêwaz”a wî ya nivîsandina helbestê ye; ev şêwaz hem şêwazeke pir orîjînal û hem jî pir balkêş e.